Vlaanderen.be www.milieurapport.be
Je bent hier: Home / Milieuthema's / Klimaatverandering

Klimaatverandering

Klimaatverandering

Wat is klimaatverandering?

Koolstofdioxide (CO2), methaan (CH4) en lachgas (N2O) zijn enkele belangrijke broeikasgassen. Sinds het begin van het industriële tijdperk (1750) is de concentratie van die broeikasgassen in onze atmosfeer sterk toegenomen. Er zijn steeds meer bewijzen dat de temperatuurstijging die we de laatste vijftig jaar waarnemen, grotendeels toe te schrijven is aan menselijke activiteiten (bv. gebruik van fossiele brandstoffen en ontbossing).

De oplopende broeikasgasconcentraties leiden tot een globale klimaatverandering met nog deze eeuw:

  • een verhoging van de gemiddelde temperatuur op wereldschaal met 1,1 tot 6,4 °C;
  • een toe- of afname van de neerslaghoeveelheden naargelang de regio;
  • een stijging van het zeeniveau met 18 tot 59 cm.

Overstromingen, droogtes, hitteslachtoffers en verspreiding van ziektes (bv. malaria) zijn enkele van de te verwachten gevolgen.

Voor het meest recente overzicht van de uitstoot aan broeikasgassen en een actueel beeld van de bijhorende gevolgen kan u terecht in de indicatorfiches bij dit milieuthema.

In de Themabeschrijving Klimaatverandering vindt u meer informatie over het hoe en waarom van klimaatverandering. Daarnaast behandelt dit document in drie afzonderlijke bijlagen ook volgende capita selecta:

  • opname (sink) en emissie (source) van broeikasgassen ten gevolge van landbedekking en landgebruik;
  • mogelijkheden en beperkingen van carbon capturing and storage of CCS;
  • de gevolgen van klimaatverandering voor de economie.

Scenario's voor Vlaanderen tot 2030, 2050 en zelfs 2100

Wat zijn de verwachtingen voor klimaatverandering in Vlaanderen en omgeving voor de toekomst? Welke gevolgen heeft dit? En hoe kunnen we ons tijdig aanpassen om de effecten van klimaatverandering op te vangen? Deze vragen krijgen een antwoord in het MIRA Klimaatrapport 2015, over waargenomen en toekomstige klimaatveranderingen.

Aan de hand van scenario’s is de bandbreedte van de verwachtingen tegen 2030, 2050 en zelfs 2100 in beeld gebracht. Ze zijn gebaseerd op de meest recente scenario’s uit het 5de Assessment Report van het International Panel on Climate Change (IPCC) van de Verenigde Naties. Bovendien wordt met behulp van een nieuwe generatie fijnschalige klimaatmodellen voor onze regio nagegaan welke ruimtelijke verschillen in klimaatverandering zich kunnen aftekenen binnen Vlaanderen en omgeving.

Ook de mogelijke gevolgen van klimaatverandering voor de volksgezondheid (hitte-eilandeffect, luchtkwaliteit) en het waterbeheer (overstromingen, droogtes) krijgen de nodige aandacht, net als de strategieën en acties nodig om de klimaatimpact te beperken.

Tot slot staat dit rapport ook stil bij de dreiging van een plotse omslag in ons klimaat, en hoe om te gaan met de onzekerheden die inherent verbonden zijn met de klimaatscenario’s.

Natuurindicatoren klimaatverandering

Indicatoren die de impact van klimaatverandering op natuur in beeld brengen, worden gerapporteerd door het Natuurrapport (NARA). Volgende link brengt u rechtstreeks naar de klimaatindicatoren op de NARA-website: natuurindicatoren klimaatveranderingen.

Indicatoren

Verbanden

In Vlaanderen is meer dan 84 % van de broeikasgasemissies een rechtstreeks gevolg van energiegebruik en -productie. De link tussen energie en de broeikasgasproblematiek wordt ook behandeld bij de bespreking van het Energiesysteem.

Stoffen die een invloed hebben op het broeikaseffect spelen vaak ook een rol in andere milieuthema’s. Sommige broeikasgassen, nl. CFK’s en HCFK’s, zijn ook verantwoordelijk voor de afbraak van de ozonlaag (Aantasting van de ozonlaag). Verzurende stofdeeltjes (Verspreiding van zwevend stof en Verzuring) beïnvloeden de reflectie-eigenschappen van wolken en hebben meestal een afkoelend effect op het klimaat. Ook fotochemische luchtverontreiniging heeft zowel een rechtstreekse als onrechtstreekse band met het thema Klimaatverandering. Rechtstreeks, omdat ozon een broeikasgas is met steeds toenemende achtergrondconcentraties. Onrechtstreeks, vanwege het hydroxylradicaal (een tussenproduct in de ozonvorming) dat de levensduur en dus het effect van broeikasgassen zoals CH4 , HCFK’s en HFK’s inkort. Landbemesting, verteringsprocessen bij herkauwers en mestverwerking zijn belangrijke bronnen van de broeikasgassen CH4 en N2O (thema Vermesting). Afvalverwerking leidt tot emissies van CO2 en CH4.

Publicaties en onderzoeksrapporten


Klimaatportaal Vlaanderen

Kaarten en cijfers over klimaatverandering en de effecten en impact ervan.

>> Naar het klimaatportaal

Achtergrondinformatie
Dit is een officiële website van de Vlaamse overheid