Vlaanderen.be www.milieurapport.be
Je bent hier: Home / Milieuthema's / Afval & Materialen / Huishoudelijk afval

Hoeveelheid huishoudelijk afval

Deze indicator omvat de totale hoeveelheid huishoudelijk afval die ingezameld wordt door of in opdracht van de gemeenten. Heel wat stromen worden selectief ingezameld met het oog op hergebruik, recyclage, composteren of vergisten. Bepaalde stromen, zoals asbesthoudend bouw- en sloopafval, worden selectief ingezameld om ze op een gecontroleerde en milieuverantwoorde manier te kunnen verbranden of storten. Het niet-selectief ingezamelde deel van het huishoudelijk afval wordt het restafval genoemd en omvat het huisvuil, het grofvuil, en het afval van straatvuilbakjes, sluikstorten en veegvuil.

De indicator omvat ook het vergelijkbaar bedrijfsafval dat samen met het afval van huishoudens door of in opdracht van de gemeenten ingezameld wordt. Vergelijkbaar bedrijfsafval is bedrijfsafval dat vergelijkbaar is met huishoudelijk afval naar aard, samenstelling en hoeveelheid. Dit wordt ofwel ingezameld door de gemeenten, samen met het huishoudelijk afval, ofwel door privaatrechtelijke inzamelaars. Voor deze indicator is enkel het vergelijkbaar bedrijfsafval ingezameld door de gemeenten mee opgenomen.

Evaluatie: Icon positief
Laatst bijgewerkt: februari 2019
Actualisatie: Jaarlijks
Contactpersoon: Erika Vander Putten

Hoeveelheid huishoudelijk afval bij laagste in West-Europa

In 2017 werd 3,08 miljoen ton huishoudelijk afval ingezameld (figuur 1) wat neerkomt op 469 kg per inwoner (figuur 2). Exclusief bouw- en sloopafval werd 417 kg per inwoner aangeboden. Dat is minder dan het EU-28 gemiddelde van 487 kg per inwoner, en ook een stuk minder dan de hoeveelheden ingezameld in Duitsland (633 kg per inwoner), Nederland en Frankrijk (beiden 513 kg per inwoner).

Dalende trend houdt aan

De totale hoeveelheid huishoudelijk afval vertoont sinds 2008 een overwegend dalende trend. Tussen 2013 en 2017 was er een afname van 8 %, per inwoner was dat 10 %. Dit kan grotendeels verklaard worden door de evolutie van het selectief ingezameld afval, dat bijna 70 % van het huishoudelijk afval uitmaakt. De grootste afname is te zien bij bouw- en sloopafval, papier- en kartonafval en groenafval, de drie grootste fracties van het selectie ingezameld afval (figuur 3).

Het bouw- en sloopafval en het papier- en kartonafval vertonen een structureel dalende trend. De daling van het ingezamelde bouw- en sloopafval is waarschijnlijk deels het gevolg van een verschuiving naar andere inzamelkanalen. Op steeds meer containerparken moet immers betaald worden voor deze fracties. Daardoor verplaatst het bouw- en sloopafval zich vermoedelijk gedeeltelijk naar private inzameling, bv. gehuurde puinzakken of containers. Digitalisering en meer herbruikbare zakken en boxen dragen ongetwijfeld bij aan de daling van de totale hoeveelheid papier- en kartonafval. Daarnaast is er waarschijnlijk een verschuiving van gemeentelijke inzameling naar privé-inzameling voor het papier- en kartonafval van kleine bedrijven.

Groenafval en groente-, fruit- en tuinafval (gft) vertonen een meer variabel verloop omdat ze beïnvloed worden door externe factoren zoals het weer. In 2015 en 2017 bijvoorbeeld werd relatief weinig groenafval en gft ingezameld omdat het uitzonderlijk droge jaren waren. 2016 was een jaar met normale weersomstandigheden en dus ook een normalere, hogere hoeveelheid tuinafval. Dit droeg bij aan de lichte toename van de hoeveelheid huishoudelijk afval in 2016. De daling van het groenafval tussen 2013 en 2017 is mogelijk ook te verklaren doordat huishoudens meer thuiscomposteren, of doordat tuinaannemers het groenafval minder of niet meer aan het recyclagepark aanbieden.

De hoeveelheid restafval daalde ook tussen 2013 en 2017, zij het minder sterk dan de hoeveelheid selectief ingezameld afval (-6 % respectievelijk -9%, of -8% respectievelijk -11% per inwoner). In 2017 werd 145,7 kg restafval per inwoner ingezameld, dat is 4,3 kg minder dan het jaar voordien.

Tussen 1995 en 2003 daalde de hoeveelheid restafval met de helft door een toename van de selectieve inzamelgraad. Sindsdien zetten deze positieve evoluties zich niet meer in dezelfde mate door. De selectieve inzamelgraad stagneerde en de daling van de hoeveelheid restafval zwakte zeer sterk af. De evolutie van de hoeveelheid restafval en de doelstellingen worden verder besproken bij de indicator 'Hoeveelheid huishoudelijk restafval'.

Dit is een officiële website van de Vlaamse overheid