Deel deze pagina

Verzenden
NL EN

Verspreiding van Persistente Organische Polluenten (POV's, PCB's en vlamvertragers)

Wat zijn POP's?

Onder persistente organische polluenten (POP’s) verstaan we o.a. PAK’s, dioxines (producten van onvolledige verbranding), PCB’s, gebromeerde vlamvertragers en perfluorverbindingen. Deze stoffen vragen permanente aandacht omwille van hun persistent gedrag gekoppeld aan een aantal carcinogene en/of toxische eigenschappen voor mens en milieu.

Dioxines en PAK's

Zowel voor dioxines als PAK’s liggen de belangrijkste oorzaken bij de gebouwenverwarming en het verbranden van afval in open lucht. De dioxine-emissies door huisvuilverbranding en sinterinstallaties is de laatste vijf jaar sterk gedaald door gebruik van schone technologie. De verminderde blootstelling wordt momenteel al zichtbaar in de beschikbare metingen van melk en moedermelk. 

PCB's, gebromeerde vlamvertragers en perfluorverbindingen

Polychloorbifenylen (PCB’s), gebromeerde vlamvertragers en perfluorverbindingen zijn persistente en toxische organische verbindingen.

 

  • PCB’s worden gebruikt in o.a. transformatoren en condensatoren
  • gebromeerde vlamvertragers zijn scheikundige stoffen die men toevoegt aan kunststoffen om de brandbaarheid te verminderen (gebruikt in bv. televisietoestellen).
  • Perfluorchemicaliën worden onder meer gebruikt om materialen afstotend te maken voor vuil, water en olie.

Zowel PCB’s, gebromeerde vlamvertragers als perfluorchemicaliën worden opgenomen door mens en dier en kunnen allerlei negatieve gezondheidseffecten veroorzaken zoals lever- en nieraandoeningen, huid- en oogaandoeningen, neurologische effecten en kanker.

De gecontroleerde vernietiging van PCB-houdende apparaten zit op schema maar de historische PCB-verontreininging van diverse milieucompartimenten blijft een feit. Sinds de jaren 70 worden verhoogde concentraties van gebromeerde vlamvertragers in het milieu waargenomen. Zowel PCB’s als gebromeerde vlamvertragers worden in Vlaanderen gemeten in o.a. waterbodems, in diverse vissoorten uit oppervlaktewater en in menselijk serum.

Meer informatie over dit thema vindt u in de Themabeschrijving Verspreiding van Persistente Organische Polluenten (POP's). Dit document omschrijft de verschillende polluenten en geeft meer uitleg over het ontstaan, het gebruik en de verspreiding in het milieu van deze stoffen. Daarnaast is er ook aandacht voor de chemische structuur, de toxiciteit en de effecten op de gezondheid van de verschillende POP's.

Info
Raadpleeg de bijhorende indicatoren aan de hand van bovenstaande selectie-tool of via de overzichtslijst onderaan deze pagina.

DPSI-R (de verstoringsketen)

De verstoringsketen is een veelgebruikt analysekader in de internationale milieurapportering. De keten schematiseert de oorzaken tot en met de gevolgen van de milieuproblemen.

Schakel 1 Driving forces (Maatschappelijke activiteiten) de onderliggende oorzaken van de milieuproblemen (productie, consumptie, transport, recreatie, enz.)
Schakel 2 Pressure (Druk) de directe oorzaken van de verstoringen brongebruik (energie, water, ruimte, grondstoffen) emissies (lozingen naar lucht, water en bodem, afval)
Schakel 3 State (Toestand) de resulterende toestand in lucht, water en bodem
Schakel 4 Impact (Impact) een inschatting van de negatieve gevolgen van de milieukwaliteit voor mens, natuur en economie
Schakel 5 Response (Respons) het (beleids)antwoord op deze verstoringen

Indicators



DPSIR-chain

The DPSI-R chain is a frequently used analysis framework in international environmental reporting. The DPSI-R chain outlines the causes to the impacts of environmental problems.

Link 1 Driving forces the underlying causes of environmental problems (production, consumption, transportation, recreation, etc.)
Link 2 Pressure the direct causes of the disturbances from resource use (energy, water, space, materials) and emissions (discharges to air, water and soil, waste)
Link 3 State the resulting state in air, water and soil
Link 4 Impact an estimate of the negative effects of the environmental quality for man, nature and economy
Link 5 Response the (policy) response to these disturbances

Indicatoren

positieve evolutie Positieve evolutie, met de doelstelling binnen bereik, of gunstige toestand.
onduidelijke evolutie Geen of beperkte evolutie, maar onvoldoende om de doelstelling te bereiken, of neutrale toestand.
negatieve evolutie Negatieve evolutie, verder weg van de doelstelling, of ongunstige toestand.
onvoldoende informatie beschikbaar Onvoldoende informatie.
De toekenning van smileys is geen exacte wetenschap maar veeleer een expertoordeel. Het 'oormerken' van indicatoren houdt onmiskenbaar het gevaar in van te sterke vereenvoudiging. Daarom wil de smiley de lezer vooral aanzetten om de bijhorende indicatorbeschrijving te lezen.

Indicatoren

positieve evolutie Positieve evolutie, met de doelstelling binnen bereik, of gunstige toestand.
onduidelijke evolutie Geen of beperkte evolutie, maar onvoldoende om de doelstelling te bereiken, of neutrale toestand.
negatieve evolutie Negatieve evolutie, verder weg van de doelstelling, of ongunstige toestand.
onvoldoende informatie beschikbaar Onvoldoende informatie.
De toekenning van smileys is geen exacte wetenschap maar veeleer een expertoordeel. Het 'oormerken' van indicatoren houdt onmiskenbaar het gevaar in van te sterke vereenvoudiging. Daarom wil de smiley de lezer vooral aanzetten om de bijhorende indicatorbeschrijving te lezen.