Verloop

In het kader van de Europese Richtlijn 2001/81/EG omtrent Nationale Emissiemaxima (NEM-richtlijn) zijn nationale emissieplafonds opgelegd aan de lidstaten voor SO₂, NO_x, NMVOS en NH₃, te bereiken tegen 2010. Voor Vlaanderen resulteert dit in doelstellingen van respectievelijk 2 056, 2 154 en 2 650 miljoen Zeq voor SO₂, NO_x, en NH₃ voor 2010. De doelstelling voor totaal verzurende emissie is 6 858 miljoen Zeq.

Doelstelling voor 2010 net niet gehaald ondanks daling SO₂-emissie

Tussen 1990 en 2010 daalden de verzurende emissie met 62 %. Dit is voor een groot deel te danken aan de aanzienlijke daling van de SO₂-emissie (-83 %) door het lager zwavelgehalte in de diverse brandstoffen voor transport, industriële processen en energieopwekking. De NH₃- en NO_x-emissies daalden in deze periode met respectievelijk 52 % en 43 %. De NH₃-emissie daalde vanaf 2000 door de maatregelen in het Ammoniakreductieplan en het Mestactieplan (2000), hoofdzakelijk de afbouw van de veestapel en de emissiearme aanwending van dierlijke mest
De voorlopige emissiecijfers voor 2010 liggen 3,3 % boven de totale doelstelling voor verzurende emissies afgeleid uit de Europese Richtlijn Nationale Emissiemaxima (NEM) 2001/81/EG. In deze richtlijn werden per lidstaat nationale emissieplafonds voor de polluenten SO₂, NO_x en NH₃ vastgelegd, te bereiken in 2010.
De SO₂-emissie daalde ook de laatste jaren nochtans aanzienlijk. Tussen 2009 en 2010 werd een daling van 19 % genoteerd, te danken aan de halvering van de SO₂-emissie van de petroleumraffinaderijen door de aanscherping van de emissiegrenswaarden in VLAREM II. De SO₂-emissiedoelstellingen voor 2010 uit de Richtlijn Nationale Emissiemaxima (65,8 kton) en het MINA-plan 3+ (67,05 kton) werden ruim gehaald. Ook de doelstelling van 49,4 kton tegen 2015 uit het MINA-plan 4 werd reeds gehaald. De SO₂-emissie heeft een aandeel van 19 % in de verzurende emissie en is hoofdzakelijk afkomstig van de sectoren industrie (38 %) en energie (31 %).
De NH₃-emissie vertoont een eerder vlak verloop, het NH3-emissieplafond uit de NEM-richtlijn dat ook opgenomen werd als MINA-plan 3+ en MINA-plan 4 doelstelling werd gerespecteerd. NH₃ draagt voor 36 % bij aan de verzurende emissie en is voor 94 % afkomstig van de landbouwsector.

NO_x-emissie blijft problematisch

Het knelpunt voor het behalen van de doelstelling voor verzurende emissie blijft de te hoge NO_x-emissie. NO_x heeft sedert 2000 het belangrijkste aandeel in de verzurende emissie (44 % in 2010). De NO_x-emissie steeg tussen 2009 en 2010 nog met 8 % tot 144 kton. Het NO_x-emissieplafond voor 2010 werd met 45,3 kton overschreden. In het MINA-plan 3+ is enkel het Vlaamse NEM-plafond overgenomen voor stationaire bronnen (58,3 kton in 2010) en het Belgische NEM-plafond voor niet-stationaire bronnen (68 kton in 2010). Om de MINA-plan 4 doelstelling te halen tegen 2015 is nog een reductie nodig van 33,1 kton.
Transport is in 2010 verantwoordelijk voor 52 % van de NO_x-emissie. Door de hogere inschatting van het aantal kilometers afgelegd door vrachtwagens lag de NO_x-emissie van de sector transport in 2010 hoger dan in 2009. De verdieselijking van het wagenpark en het stijgend vrachtvervoer draagt bij tot de hoge NO_x-emissie. De belangrijkste maatregelen die Vlaanderen zal nemen om de NO_x-emissie te doen dalen zijn een vergroening van de verkeersbelastingen en van de logistieke sector.
De industrie- en landbouwsector hebben een aandeel van respectievelijk 18 en 13 % in de NO_x-emissie.

Landbouw en transport dragen meest bij tot verzurende emissie

De NH₃- en NO_x-emissies van de landbouw dragen voor 42 % bij aan de verzurende emissie. Transport draagt voor 24 % bij, hoofdzakelijk door de NO_x-emissie. De sector industrie heeft een aandeel van 16 %, ongeveer in gelijke mate te wijten aan emissie van NO_x en SO₂. Het aandeel van de sector energie is sterk gedaald van 17 % in 2009 naar 10 % in 2010. Deze daling is aan te danken aan de SO₂-emissiereductie bij de petroleumraffinaderijen. De lopende milieubeleidsovereenkomst (2010-2014) met de elektriciteitssector kan zorgen voor verdere NO_x- en SO₂-emissiedalingen.

Meer info