Wat is vermesting?
Vermesting is de aanrijking van bodem, water en lucht met nutriënten (stikstof, fosfor, kalium) waardoor ecologische processen en natuurlijke kringlopen verstoord worden. Het gebruik van meststoffen, afvalwaterlozingen, verbrandingsprocessen en het storten van huishoudelijk afval en waterzuiveringsslib leiden tot vermestende emissies.
Gevolgen voor mens en milieu
Vermesting kan lokale, regionale en mondiale gevolgen hebben.
- Lokaal leidt vermesting tot verhoogde nitraat- en fosfaatconcentraties in oppervlakte- en grondwater en dus vervuiling van drinkwatervoorraden, tot achteruitgang van de biodiversiteit in (natuur-) gebieden en mogelijk tot kwalitatieve achteruitgang van voedingsgewassen (en hun effect op de volksgezondheid).
- Regionaal treedt eutrofiëring van zoet en zout oppervlaktewater op. Het water wordt met andere woorden verrijkt met voedingsstoffen, wat een negatief effect heeft op het waterleven. Planten zoals algen gaan zich explosief ontwikkelen, waardoor er minder licht in het water kan doordringen en sommige anaërobe bacteriën meer actief worden. Hierdoor kunnen sommige vissen en andere organismen niet meer blijven leven.
- Mondiaal verhoogt de uitstoot van lachgas, een belangrijk broeikasgas.
De verbanden tussen emissies, concentraties, deposities en gevolgen voor mens, natuur en economie zijn vooral complex voor stikstof wegens de vele omzettingen die kunnen optreden. Deze omzettingen veroorzaken vertragingen, waardoor de effecten van sommige maatregelen niet onmiddellijk meetbaar zijn.
Hoofdstuk in focusrapport
Vermesting - Bijkomende inspanningen nodig om waterkwaliteit te verbeteren (2006) (pdf, 830 KB)
Grondwater - Geen kwaliteit zonder kwantiteit (2006) (pdf, 3,7 MB)
Landbouw - Druk door nutriënten, biodiversiteit onder druk (2005) (PDF, 0,5 MB)
Achtergronddocument
Achtergronddocument Vermesting (pdf, 2,62 MB)
Onderzoeksrapport
Onderzoeksrapport 'Opstellen analysetool voor bepaling overschrijding kritische lasten in GIS-omgeving' (2008) (pdf, 3,20 MB)
Onderzoeksrapport 'Nutriëntenexcretie door melkvee: coëfficiënten in dynamisch perspectief' (2006) (PDF, 0,5 Mb)
Onderzoeksrapport 'Toekomstverkenning landbouw en milieu: het SELES-model' (2006) (PDF, 0,9 Mb)
Onderzoeksrapport 'Het driesporen-mestbeleid: evaluatie en toekomstverkenning' (2004) (0,8 MB)
Onderzoeksrapport 'Kunstmestgebruik en gewasproductie als activiteiten van de nutriëntenemissie' (2002) (PDF, 1 MB)
Onderzoeksrapport 'Ontwikkeling en integratie van gevoeligheidskaarten voor verzuring en vermesting van ecosystemen in Vlaanderen' (2001) (PDF, 0,7 MB))