|
|
Gezondheidsschade t.g.v. blootstelling aan ioniserende straling
|
 |
De nieuwe risicoschatting voor fatale kanker ligt op 5 % per Sv voor de bevolking en op 4 % per Sv voor volwassen werknemers. Voor ernstige overerfbare afwijkingen bedragen de nieuwe risicoschatting 0,2 % per Sv voor de bevolking 0,1 % per Sv voor werknemers. Daarbij beschouwt men risico's op stralingsgeïnduceerde erfelijke ziektes tot en met de tweede generatie. Er zijn ook steeds meer aanwijzingen dat andere aandoeningen dan kanker in bestraalde bevolkingsgroepen toenemen, onder andere hartziektes en beroertes.
Radiologie en radon, de 2 belangrijkste blootstellingsbronnen aan ioniserende straling in Vlaanderen, kunnen elk afzonderlijk verantwoordelijk zijn voor honderden gevallen van kanker per jaar.
Zeer hoge kortstondige stralingsdosissen (boven drempelwaarden van grootteorde 1 Gy) leiden tot onmiddellijke of deterministische effecten. De ernst van deze effecten neemt toe met de dosis. Straling kan celschade veroorzaken, en bij een hoge stralingsdosis zelfs weefselschade. Dit kan de patiënt fataal worden. Ernstige bestralingsongevallen komen door de goede stralingsbeschermingscultuur en veiligheidsvoorzieningen in Vlaanderen slechts zeer sporadisch voor.
Ook beneden de drempelwaarden voor deterministische effecten zijn gezondheidseffecten waargenomen. Deze stochastische effecten komen pas jaren later tot uiting. Blootstellingen van de orde van 0,2 Gy of hoger, ontvangen met een dosistempo van 0,1 Gy/h, verhogen de kans op allerlei vormen van kanker. Naarmate dosis en dosistempo kleiner worden, neemt de kans op het optreden van een effect af tot een punt waar de toename van een effect niet meer statistisch kan worden aangetoond. Mutaties veroorzaakt door straling in voortplantingscellen manifesteren zich meestal niet in de bestraalde persoon, maar zullen overgedragen worden op het nageslacht. Straling kan zo aanleiding geven tot ernstige overerfbare ziekten. Uit voorzorg gaat men er van uit dat er geen veilige drempeldosis bestaat.
Laatst bijgewerkt
December 2007